Mona Lisa’s sterrenstatus

Mona-LisaWaar komt toch die fascinatie voor Mona Lisa vandaan? En dan niet alleen voor het schilderij, maar vooral ook de hype rondom de persoon Lisa Gherardini del Giocondo, die beter bekend is onder de naam Mona Lisa. Vandaag werd bekend gemaakt dat in Florence het graf geopend wordt, waarin mogelijk de lichamen van familieleden van de fameuze Lisa zich bevinden. Daarmee hoopt men het DNA te kunnen vergelijken met dat van een vrouwenlichaam dat twee jaar geleden gevonden werd in het Sint Ursala-klooster – eveneens in Florence – waarvan wordt vermoed dat het om het lichaam van Mona Lisa gaat. Als dat zo blijkt te zijn, kan er met behulp van de gevonden schedel een reconstructie gemaakt worden van haar hoofd, waarmee vergelijking met het beroemde schilderij van Leonardo Da Vinci mogelijk wordt.

Het lijkt indrukwekkend nieuws met hoop op een nog indrukwekkender uitkomst, maar waar komt toch die zucht naar spanning vandaan? Doet het er toe hoe Lisa er in het echt uit heeft gezien? Maakt het Leonardo da Vinci een minder bekwame kunstenaar als blijkt dat het portret totaal niet gelijkend is? Voor mij is het antwoord, zoals vast al uit de retorische toon van mijn vragen blijkt een ferme “nee”. Geen enkel eventueel opdoemende feit rond de persoon Mona Lisa doet voor mij iets af aan Da Vinci’s talent als schilder. Sterker nog, misschien maakt het hem een betere schilder als blijkt dat de figuur Mona Lisa op geen enkele manier gelinkt kan worden aan die mysterieuze glimlach op het paneel. Want blijkbaar was er dan geen model nodig voor het creëren van die welbekende glimlach. Het is natuurlijk überhaupt niet mogelijk om met de schedel ook maar iets te kunnen zeggen over haar mysterieuze uitstraling en is het antwoord op de vraag waarom haar glimlach zo sprekend is niet waar iedereen op hoopt?

Mona Lisa

Mijn voornaamste vragen rondom dit nieuwsbericht zijn echter de volgende: hoe komt het dat een subjectmatter een zo grote rol speelt in de geschiedenis van een schilderij? Is het schilderij zelf niet veel belangrijker? Heeft het iets te maken met onze continue jacht op sappige roddels over celebrities en onze fascinatie voor realityseries? Het lijkt er bijna op alsof we Mona Lisa verheffen tot Hollywood-ster en het liefst alles van haar te weten komen. De fascinatie voor haar als persoon is misschien te begrijpen in onze op nieuwsbeluste maatschappij, maar soms wordt daardoor de kunst zelf te kort gedaan. De sfumato die bijdraagt aan het mysterie van Lisa’s glimlach en die Da Vinci tot zo’n gevierd kunstenaar maakt staat namelijk los van de vrouw Lisa. Daarom is het misschien beter om de mythe rondom de persoon te laten bestaan; dát is namelijk wat het schilderij zo spannend maakt en haar glimlach misschien nog net iets mysterieuzer doet overkomen.

Tekst: Myrthe Wesseling

Vincent Moleveld
vincent@onlinegalerij.nl

Vincent heeft online galerij in 2010 opgezet. Zijn doel is om kunst, fotografie en design toegankelijker te maken voor het grote publiek. Online Galerij moet DE online kunstbeurs van Nederland en Belgie worden. Een plek waar liefde voor kunst en cultuur begint!